تبلیغات
تبلیغات اینترنتی
معماری - عمارت هشت بهشت

عمارت هشت بهشت

hasht1.jpg 

عمارت تاریخ «هشت‏ بهشت» نمونه‏ اى از کاخهاى محل سکونت آخرین سلاطین دوره صفویه است که در دوره شاه سلیمان در سال ۱۰۸۰ هجرى بنا شده است. کاشی‌ کاری هایی‌ که‌ انواع‌ حیوانات‌ پرنده‌، درنده‌ و خزنده‌ برروی‌ آن‌ نقش‌ بسته‌، از آثار این‌ کاخ‌ بشمار می‌آیند . از باغ وسیع «هشت ‏بهشت» مقدار زیادى باقى نمانده ولى قصر تاریخى آن هنوز اثر ارزنده و جالبى است که پس از انقلاب پارکى در اطراف آن ساخته شده است.

این کاخ که در هنگام سلطنت شاه سلیمان صفوى بنا شده از بهترین کاخهائى است که در روزگار صفویه ساخته شده و چون کیفیت ساختمان و وضع بنا در اثر مسرور زمان تغییر کرده ناچار براى امکان بیان وضع آن در زمان های مختلف باید نوشته‏ هاى کسانى را که در زمان های گوناگون کاخ را مشاهده و از وضع آن آگاهى کامل داشته‏ اند از نظر اهل تحقیق گذرانید.

از کسانى که مکرر در این کاخ رفته و به اوضاع آن آشنائى کامل حاصل کرده و شاردن فرانسوى است که در سفرنامه خود بطور مشبع شرح اوضاع کاخ را نوشته است و قسمتى از ترجمه نوشته او را ذیلا مینویسیم:

“من قول داده ‏ام که در طى توصیف باغهاى اطراف خیابان زیباى اصفهان شرح یکى از تالارهاى یکى از باغها را بنام باغ بلبل بدهم اى تالار را عمارت هشت بهشت می نمامند. تمام سقف هاى آن موزائیک بسیار عالى است دیوارها و جرزها دو طبقه و دالانها و غلام گردشهائى در اطراف آنها است. در این دالان ها صدها مکان است که دلکشترین و فرح انگیزترین نقاط دنیا محسوب میگردد و هر یک بوسیله منفذى که بدان نور میتابد روشن میشود این روشنائى متناسب با تفریحاتى است که این مکان ویژه آنها ساخته شده است.
هیچ یک از این نقاط از حیث شکل و ساختمان و تزیینات به دیگرى شبیه نیست در هر جائى چیز تازه و گوناگون است چنانکه در بعضى از بخاری هاى متنوع و در برخى حوض‏ ها و فواره‏ ها است که از لوله هائى که در داخل دیوارها میباشد آب می گردند این تالار عجیب در حقیقت لابیرنتى است زیرا انسان در قسمت فوقانى هر جا کم میشود و پله‏ ها چنان مخفى است که بآسانى پیدا نمیشوند. قسمت پایین تا ده پا از سطح زمین از سنگ یشم و نرده‏ها از چوب زرنگار، و قاب‏ها چهارچوبها از نقره و جامها از بلور و آلتها از شیشه‏ هاى رنگارنگ ظریف ساخته شده است.

hasht1.jpg 

عمارت تاریخ «هشت‏ بهشت» نمونه‏ اى از کاخهاى محل سکونت آخرین سلاطین دوره صفویه است که در دوره شاه سلیمان در سال ۱۰۸۰ هجرى بنا شده است. کاشی‌ کاری هایی‌ که‌ انواع‌ حیوانات‌ پرنده‌، درنده‌ و خزنده‌ برروی‌ آن‌ نقش‌ بسته‌، از آثار این‌ کاخ‌ بشمار می‌آیند . از باغ وسیع «هشت ‏بهشت» مقدار زیادى باقى نمانده ولى قصر تاریخى آن هنوز اثر ارزنده و جالبى است که پس از انقلاب پارکى در اطراف آن ساخته شده است.

این کاخ که در هنگام سلطنت شاه سلیمان صفوى بنا شده از بهترین کاخهائى است که در روزگار صفویه ساخته شده و چون کیفیت ساختمان و وضع بنا در اثر مسرور زمان تغییر کرده ناچار براى امکان بیان وضع آن در زمان های مختلف باید نوشته‏ هاى کسانى را که در زمان های گوناگون کاخ را مشاهده و از وضع آن آگاهى کامل داشته‏ اند از نظر اهل تحقیق گذرانید.

از کسانى که مکرر در این کاخ رفته و به اوضاع آن آشنائى کامل حاصل کرده و شاردن فرانسوى است که در سفرنامه خود بطور مشبع شرح اوضاع کاخ را نوشته است و قسمتى از ترجمه نوشته او را ذیلا مینویسیم:

“من قول داده ‏ام که در طى توصیف باغهاى اطراف خیابان زیباى اصفهان شرح یکى از تالارهاى یکى از باغها را بنام باغ بلبل بدهم اى تالار را عمارت هشت بهشت می نمامند. تمام سقف هاى آن موزائیک بسیار عالى است دیوارها و جرزها دو طبقه و دالانها و غلام گردشهائى در اطراف آنها است. در این دالان ها صدها مکان است که دلکشترین و فرح انگیزترین نقاط دنیا محسوب میگردد و هر یک بوسیله منفذى که بدان نور میتابد روشن میشود این روشنائى متناسب با تفریحاتى است که این مکان ویژه آنها ساخته شده است.
هیچ یک از این نقاط از حیث شکل و ساختمان و تزیینات به دیگرى شبیه نیست در هر جائى چیز تازه و گوناگون است چنانکه در بعضى از بخاری هاى متنوع و در برخى حوض‏ ها و فواره‏ ها است که از لوله هائى که در داخل دیوارها میباشد آب می گردند این تالار عجیب در حقیقت لابیرنتى است زیرا انسان در قسمت فوقانى هر جا کم میشود و پله‏ ها چنان مخفى است که بآسانى پیدا نمیشوند. قسمت پایین تا ده پا از سطح زمین از سنگ یشم و نرده‏ها از چوب زرنگار، و قاب‏ها چهارچوبها از نقره و جامها از بلور و آلتها از شیشه‏ هاى رنگارنگ ظریف ساخته شده است.
اما راجع به تزیینات نمی توان این اندازه شکوه و عظمت دلربائى فریبندگى را که در هم آمیخته است تصور کرد. میان کاشی هاى این بنا تصاویر برهنه و فرح‏انگیز بسیار زیبا وجود دارد و در همه جا آئینه‏ هاى بلورین و در دیوارها بکار رفته است در این تالار اطاق هاى آئینه کارى کاملى است که اثاثه هر اطاق از باشکوه ترین و شهوت انگیرترین نوع خود در دنیا است. اطاق هاى کوچکى نیز در آنجا میباشد که فقط گنجایش یک رختخواب دارد. در خاور زمین رختخواب پرده نداشته و روى زمین پهن می شود. یک رختخواب جالب توجهى دیدم که فقط لحاف آن دو هزار اکو می ارزید که براى گرمى و سبکى از پوست سمور تهیه شده بود. بمن گفتند شاه تشک هاى بسیارى از همین جنس دارد من یک کتاب از تزیینات و تصاویر و اشکال و مینیاتورها و ظروف و کتیبه‏ هاى این تلار تصنیف خواهم کرد در برخى از این کتیبه‏ هاى شامل افکار لطیف عاشقانه و برخى قطعات اخلاقى است. ”

hasht2.jpg

گوست سیاحى که در زمان فتحعلى شاه قاجار بایران آمده و اصفهان را دیده درباره این کاخ چنین نوشته است:

” این عمارت در وسط باغ باندازه متر از سطح زمین بلندتر و ۳۵ متر طول ۲۶/۲۵ متر عرض دارد اطاق هاى این عمارت تمامى منقش و گچبرى و درهایش خاتم سازى و زیبا میباشد. تالار وسط گنبدى شکل است که از یک نوه پنجره ساختمان گردیده در گنبد آن هشت پنجره بطور مساوى باطراف قرار دارد که از چوب ساخته‏ اند و در وسط این تالار حوضى هشت ضلعى بقطر ۸۳ سانتیمتر از مرمر عالى ساخته شده و به حوض مروارید معروف است و طورى حجارى شده که وقتى آب از سوراخهایش خارج میشود چون دانه مروارید میباشد پلکان هاى این عمارت طورى بنا شده که از هر طرف بعمارت فوقانى و تحتانى عبور و مرور میشود، داراى غلام گردش‏ها و بالاخانه‏ هاى زیادى است درختان کهن و چنارهاى مرتبى دارد و قسمتى از آب جوى شاه از برابر عمارت بالائى داخل این باغ می شود. در زمانى که در اصفهان بودم فتحعلى شاه در این عمارت مى‏نشست و تماشاى رقاصه هائى که میرقصیدند مینمود در و ودیوارها، ازاره ‏ها، هلالیها، گنبدها و بالاخره تمام این عمارت سرتاپاى از طلا تزیین یافته و اشکال و تصاویر گوناگون پرندگان و گلها و غیره بر طیبائى قضر افزوده است داراى تابلوهاى منقش و زیبا است که جلب توجه مینماید.”

hasht3.jpg

میرزا علیخان نائینى روزنامه نوس عصرناصرالدین شاه قاجار که از طرف دربار وقت ماموریت یافته بود نسبت باوضاع جغرافیایى و تاریخى ایران مطالبى تهیه کند و نسبت به قسمتى از کشور موفق شد و مطالبى در دو جلد بزرگ تهیه کرد که آن دو جلد را در کتابخانه وزارت دارائى مطالعه کردم راجع بکاخ هشت بهشت در سال ۱۳۰۰ ه.ق چنین گزارش داده است:

” باغ هشت بهشت و عمارت تحتانى و فوقانى قصر میان و وسعت دستگاه آن از حد توصیف بیرون است غیر از ایوان هاى عالى وارسی هاى یکصد و پنجاه و یکزوج درب اطاق تنها در بالا و پائین دارد. از معماران معتبر شنیده شده که طرح آنرا در طرز عمارت کرامت کرده‏ اند چنانچه نقشه این قصر را بکشند و در جاى دیگر بخواهند مثل آن بنا کننده مشکل که بتوانند از عهده برآیند. باغ مزبور باغى است بسیار بزرگ خیابان هاى عریض و قطعه بندی هاى وسیع در آن است دیوار یک طول باغ باقدرى از دیوار چهارباغ شاه مشترک دو نهر بزرگ از چهارباغ عرضاً این باغ را تقاطع میکند یکى مقابل قصر موصوع وسط وارد دو دریاچه بزرگ مى‏شود. که بعرض باغ در دو طرف عمارت متقابل یکدیگر است و دو حوض بزرگ هم در دو سمت دیگر عمارت است و دوره عمارت نیز جوى سنگى آب نماها قرار داده‏اند که اب دائماً از اینها جارى است. مقابل این دریاچه و قصر سردرى است عالى و دو رو که یک روش مشرف بچهار باغ و حوض بزرگ پاى آن ورودى دیگرش منظر قصر وسط باغ است سر در مزبور نیز وصف زیاد دارد نهر دیگر هم مقابل و هم عرض نهر بفاصله زیاد باز از چهارباغ میاید و بعرض باغ جارى است و بهمین قانون سردرى دارد عالى مشتمل بر تالار بزرگ مشرف بر باغ جارى است. بهمین قانون سردرى دارد عالى مشتمل بر تالار بزرگ مشرف بر باغ و عمارات عقبش منظر چهارباغ و اینجاست که سالها است تلگرفخانمه شده در این باغ حیاط دیگر هم هست وسیع صاحب اطاق ها وارسیهاى مرغوب آشپژخانه و طویله و غیره معروف به نارنجستان هشت بهشت است. “

موضوع قابل توجه این که گزارش میرزاعلیخان نائینى روزنامه نگار ناصرالدین شاه و شرحى را که میرزاحسین خان تحویلدار در سال ۱۳۰۸ ه.ق نوشته‏اند عیناً مطابقت دارد و ناچار باید گفت یکى از آنها از دیگرى گرفته و بنظر میرسد چون تاریخ ختم تالیف جغرافیاى اصفهان ۱۳۰۸ ه.ق و بعد از ۱۳۰۰ه.ق است. جغرافیاى اصفهان از گزارش میرزاعلى خان نائینى گرفته است و ذکر ماخذى هم نشده است.

آنچه از گزارش مزبور معلوم می ‏گردد اینستکه کاخ مزبور تا اول قرن چهاردهم بوضع سابق زمان صفویه باقى بوده و نقصى در آن راه نیافته و تغیراتى که در آن راه یافته در قرن چهاردهم هجرى انجام شده است.

میرزا حسن خان جابرانصارى که از معمران اصفهان و آگاه بتاریخ و تغییرات مبانى آن سامان بوده راجع باین کاخ چنین نوشته است:

“در هشت بهشت نیز بمنوال چهلستون طرح باستانى بستانیش که از نقش جهان جدا کرده زمان شاه عباس بزرگ شده و باساختمانى مختصر و بناى عمارت شگرف هشت بهشت را سایر شاعر مشهدى گفته زمان شاه سلیمان‏به هزار و هشتاد (۱۰۸۰) و کاشى کاریهاى زیبا خصوصاً طاوسها و دیگرمرغان در ۱۱۰۲ باز بفرموده شاه و عرصه این باغ از چهلستون بسى بیشتر بود براى حرمخانه شاهى چوحد جنوبیش به بازارچه بلند منتهى میشد و در حکومت ظل السلطان بانوى عظمى خواهرش با همه اولاد و خانواده در آن بزرگترین پارک سلطنتى میدان جولانى براى خوش گذرانى داشتند، امروزه آن باغ را قطعات کوچک نموده و به مقبلان فروخته‏اند که شاید پنجاه خانه و باغچه سرا از آن جدا شده و باز قسمت بزرگى رااز خود دارند بنگاهها و سراچه‏ها و مغازه‏هاى بسیارى در چهارباغ عباسى بیرون انداخته که نفع بزرگى دارد و کوچه جهانبانى با خانه‏هاى دو طرف و حمام نمره نامى را از میان باغ ردکرده و در آنجا حوض مرمرى یکپارچه مروارید میدیدم و از آثار صفویه دو سه حوض یک قطعه مرمر موسوم به مروارید پدید بود یکى در عمارت اشرف و آن چنان بود که همه آن سنگ را شبیه به حوض حجارى استادانه کرده و براى همه فواره‏هاى کوچک باندازه انگشت سبابه از تمام سنگ درآورده هر حوضى بیش از صد فواره داشت و آن حوض را که نصب نموده بودند از زیر سنگ آب جریان یافته مانند دانه‏ هاى مروارید بوسیله آن فواره ها جستن کرده و حوض را پر از آب نموده بانوى عظیمى یک حوضش را بیدیع الملک پسرش داد در عماراتش از باغ بادامستان تلگرفخانه جدا نموده داد و آن عمارات بعد به بختیاریها و از آنها منتقل به جلاالسلطنه شد قنات آب حلال که روى به ماربین بالا میرفته و آبش متصل به جوى شاه میشد براى آب دائمى هشت بهشت و دیگر عمارات صفویه احداث کرده بودند و هر عمارتى بهرى و بخشى معین داشت وزیر و مستوفى خاص از نیاکان بنده براى آن مقرر بود تا بتواند در حرمخانه سلطنتى حکم بخش آب را بدهد و رفع مشاجره سکنه باغچه سراها را بنماید و وجه نامش به آب حلال از آن رهگذر بود که شاه عباس دوم وجهى را که بنظر خود و علما حلال شرعى میدانستند بخرج احداث آن قنات داده تا آب غسل وضوى حرمخانه نهایت حلیت را داشته شبهه کم و زیاد آب رودخانه از حقوق دیگر محلها نرود. حالیه شنیده ‏ام آن آب را از پشت آتشگاه به جر و کان اولاد بانوى عظمى میبرند و چون بانوى عظمى و اولادش شصت سال و کسرى است در هشت بهشت ساکنند ضمناً باغات و عمارات دولتى دیگر مجاور را بدست داشتند مانند بهشت آئین ورشک جنان و انگورستان، و بهشت آئین امروزه در کوچه فتحیه کالج دختران شده و انگورستان را با عمارت خسروخانى بدست سردار اعظم داده بودند. “

hasht4.jpg

این کاخ که روزى از کاخهاى کم نظیر بوده در سال ۱۳۳۴ شمسى که آقاى حسینى از طرف اداره باستان‏شناسى اصفهان مورد بازدید قرار داده چنین گزارشى و اظهار نظر کرده است:

” این عمارت را فعلاً آقاى ابوالفتح قهرمان (سردار اعظم) بموجب دستخطى مالک و در تصرف دارد از قرار مشهور در اراضى و باغات قدیمى آن تغییراتى داده و کاخ اصلى بحال خود ولى مخروبه باقى است. ذخائر آن از بین رفته است. یک دفعه در دوره وزارت سید ضیاءالدین باغ ملى شد ولى در زمان شاه فقید مسترد و محدداً درش بسته شده است. در سال ۱۳۳۴ شمسى که از این عمارت بازدیدى بعمل آمده محتاج بتعمیرات کامل است زیرا نقاشیهاى زیبا و گچبریهاى عالى )نظیر تزیینات عالى قاپو( آن از بین رفته و آنچه باقى است نیز جلب توجه را مینماید اشکال و حوش و طیور و شکارگاهها که بعضى قدیمى و برخى جدید بر روى کاشى نقش و در پشت بغل هاى اطراف نصب شده جالب توجه و تماشائى است مساحت فعلى آن قریب ۷۵۰۰ متر مربع است. “

برخى نوشته‏ اند که کاخ و باغ مجموعاً در ابتداى ساختمان آن ۸۵ جریب بوده است ولى مساحت کنونى آن در حدود پنج هزار متر میباشد.

تاریخ شهریور ۱۳۴۳ شمسى تحویل دولت گردیده است.

این کاخ در خیابان چهارباغ عباسى در مقابل خیابان کنونى شیخ بهائى واقع و اکنون در دست دولت است.

از گزارش ‏هاى گوناگونى که در توصیف این کاخ داده‏ اند معلوم گردید که علت شهرت آن براى بکار بردن سنگ هاى مرمر عالى در آن و داشتن طاق هاى مقرنس کارى و نقاشى بوده است.

ساختمان کاخ دو طبقه و داراى شاه نشین و غلام گردش‏ هاى زیبا و نقوش گوناگون طلائى و تزیینات جالب و پشت بغل هاى کاشى بى نظیر و نقوش و حوش و طیور و آئینه کارى بسیار ممتاز و در واقع از قصور ممتاز دوره صفویه است.

کاخ مزبور که آنرا باغ بلبل نیز نامیده ‏اند قسمتى از باغ نقش جهان زمان شاه عباس بوده و در زمان شاه عباس (۱۰۷۸-۱۱۰۵) مجزا و شروع به ساختن گردیده است.

این کاخ تاریخى زیر شماره ۲۲۷ به ثبت رسیده است.

باغى که سابقاً عمارت هشت بهشت در آن قرار داشته، بسیار بزرگ و زیبا بوده است که امروز تنها محوطه‏اى کوچک از آن باقى است.

کاخ هشت بهشت، آنچنانکه از نوشته ‏ها بر مى‏آید، محل تفریج بوده است و گوشه و کناران به منظور خوشگذرانى ساخته شده. شاردن سیاح فرانسوى درباره این کاخ چنین نوشته است:

” … کاخ هشت بهشت در باغ بلبل قرار دارد. تمام سقفهاى آن موزائیک بسیار عالى است. دیوارها و جرزها دو طبقه و دالانها و غلام گردشهایى در اطراف آنهاست. در این دالانها صدها مکان است که دلکش‏ترین و فرح انگیزترین نقاط دنیا محسوب مى‏گردد و هر یک به وسیله منفذى که بدان نور مى‏تابد روشن مى‏شود. این روشنایى متناسب با تفریجاتى است که این امکنه ویژه آنها ساخته شده است.

هیچ یک از این نقاط از حیث شکل و ساختمان و تزئینات به دیگرى شبیه نیست. در هر جایى چیزهایى تازه و گوناگون است چنانکه در بعضى بخاریهاى متنوع و در برخى دیگر حوضها و فواره هایى است که از لوله هایى از داخل دیوار آب مى‏گیرند. این تالار عجیب در حقیقت لابیرنتى است که انسان در قسمت فوقانى آن گم مى‏شود و پله‏ها چنان مخفى است که به آسانى پیدا نمى‏شود. قسمت پائین تا ده پا از سطح زمین از سنگ پشم و نرده‏ها از چوب زرنگار و قابها و چهارچوبها از نقره و جامها از بلور و آلتها از شیشه‏هاى رنگارنگ ظریف ساخته شده است.

اگر چه این بنا چندان با دوام و استوار نیسات ولى فرح انگیزتر از مجلل‏ترین کاخهاى اروپایى است. در اثر تغییرات بسیارى که در ساختمان کاخ هشت بهست سالها پس از تاریخ ساخت آن روى داده بسیارى کسان تصویر کرده‏اند که این عمارت در زمان خیلى نزدیک‏تر از زمان صفویه ساخته شده به طورى که مادام دیولافوا ساختمان آن را به دوران قاچاریه نسبت داده است.

برگرقته شده از سایت : http://forum.p30world.com/showpost.php?p=674819&postcount=45


youbank sabet بنر های تبلیغاتی سایت

بخش نظرات

  1. Helpful advice. Thank you.
    canada online pharmacies legitimate aarp recommended canadian online pharmacies canadian pharmacies without an rx trust pharmacy of canada viagra canadiense canada online pharmacies reviews canadian pharmaceuticals drugs for sale in uk canada drugs online pharmacy times


  1. Awesome postings. Thanks a lot.
    cialis lowest price cialis 5 mg scheda tecnica are there generic cialis how to buy cialis online usa cialis italia gratis warnings for cialis tadalafil generic we like it cialis soft gel tadalafil cost of cialis cvs


  1. Kudos! I enjoy this!
    cialis venta a domicilio venta cialis en espaa buy brand cialis cheap cialis pas cher paris acheter du cialis a geneve click now buy cialis brand cialis 20 mg viagra vs cialis vs levitra wow cialis tadalafil 100mg weblink price cialis

  1. در تاریخ : یکشنبه 2 تیر 1398 02:03 ق.ظ
    Cialis 20 mg گفت :


    Nicely put. Thanks a lot!
    tadalafilo cialis coupons cialis side effects cialis venta a domicilio cialis alternative cialis 30 day trial coupon interactions for cialis american pharmacy cialis tadalafilo cilas


  1. Cheers! I appreciate this.
    cialis ahumada we recommend cheapest cialis 200 cialis coupon side effects for cialis cialis 20mg preis cf cialis cipla best buy cialis generic only best offers 100mg cialis cialis en mexico precio cialis 20 mg cost


  1. Thanks, A good amount of tips.

    cialis qualitat cialis prices cialis uk only now cialis 20 mg cialis without a doctor's prescription import cialis cialis kaufen are there generic cialis cialis dosage recommendations trusted tabled cialis softabs


  1. Thank you, A good amount of knowledge!

    only now cialis for sale in us cialis uk next day cialis free trial cialis sicuro in linea buy cialis online cialis kaufen cialis vs viagra what is cialis order cialis from india cost of cialis cvs


  1. This is nicely put. .
    cilas cialis flussig only now cialis for sale in us cialis flussig buying brand cialis online cialis generico postepay order cialis from india prezzo di cialis in bulgaria i recommend cialis generico cialis 100 mg 30 tablet

  1. در تاریخ : سه شنبه 28 خرداد 1398 09:42 ب.ظ
    cialis onset گفت :


    Appreciate it, A good amount of advice!

    generic cialis at the pharmacy fast cialis online buying cialis on internet side effects for cialis cialis for sale venta de cialis canada cialis canadian drugs cialis 5 effetti collaterali generic cialis pill online cialis authentique suisse


  1. You actually stated that very well!
    cialis for bph cialis bula ou trouver cialis sur le net cialis preise schweiz cialis pas cher paris cialis usa cost buy generic cialis cialis australian price we like it safe cheap cialis cialis generique 5 mg


  1. Valuable info. Thank you!
    costo in farmacia cialis cialis uk next day generic cialis in vietnam buy cialis online cheapest cialis en 24 hora cialis australia org cialis 20 mg effectiveness cialis 5 mg sublingual cialis online 5 mg cialis pharmacie en ligne


  1. Wow tons of beneficial material.
    buy cialis cheap 10 mg tesco price cialis cialis with 2 days delivery deutschland cialis online trusted tabled cialis softabs cialis y deporte look here cialis order on line viagra vs cialis purchasing cialis on the internet cialis 200 dollar savings card


  1. Factor effectively taken.!
    cialis 20mg cialis efficacit look here cialis cheap canada calis cialis rezeptfrei sterreich cheap cialis cialis venta a domicilio canadian discount cialis cialis para que sirve cialis 20 mg best price


  1. You actually mentioned it fantastically.
    does cialis cause gout generic cialis review uk tadalafil tablets cialis alternative cialis 5mg prix we like it cialis price buy cialis cheap 10 mg cialis qualitat walgreens price for cialis we use it 50 mg cialis dose


  1. You actually stated that terrifically.
    cialis tablets australia tesco price cialis cilas click now buy cialis brand cialis e hiv cialis coupon cialis canada on line we choice cialis uk enter site natural cialis when will generic cialis be available


  1. Many thanks! I value it!
    enter site natural cialis free cialis online prescriptions cialis cialis generico en mexico generic cialis soft gels order cialis from india cialis 5mg 40 mg cialis what if i take cialis official site cialis generico en mexico


  1. Regards, Quite a lot of facts.

    try it no rx cialis cialis purchasing cialis therapie get cheap cialis cialis online generic cialis 20mg tablets deutschland cialis online price cialis best cialis coupon cialis kaufen bankberweisung

  1. در تاریخ : یکشنبه 19 خرداد 1398 05:04 ق.ظ
    cialisvie.com گفت :


    Thanks, Quite a lot of material.

    generic cialis in vietnam online prescriptions cialis generic cialis at the pharmacy generic for cialis we recommend cialis best buy acquistare cialis internet only best offers cialis use cialis for sale in europa cialis coupon cialis generique

  1. در تاریخ : شنبه 18 خرداد 1398 06:06 ق.ظ
    viagra honig گفت :


    I couldn't resist commenting. Perfectly written!

  1. در تاریخ : جمعه 17 خرداد 1398 11:42 ب.ظ
    cialisvie.com گفت :


    Thanks! A good amount of info.

    cialis generic availability we recommend cheapest cialis cialis flussig cialis 10 doctissimo cialis et insomni cialis prices the best site cialis tablets purchasing cialis on the internet buy cheap cialis in uk best generic drugs cialis


  1. Regards! Helpful information!
    drugs for sale in canada rx from canada canadian pharmaceuticals reviews canadian online pharmacies prescriptions from canada without canadian pharmacy cialis canada online pharmacies buy vistagra usa northwestpharmacy canadian drugs


  1. You expressed this superbly!
    acheter du cialis a geneve order a sample of cialis we like it cialis price how to buy cialis online usa 40 mg cialis what if i take only best offers cialis use acheter du cialis a geneve cialis prices cialis for sale in europa brand cialis nl

  1. در تاریخ : پنجشنبه 15 آذر 1397 07:57 ق.ظ
    Cialis canada گفت :


    You actually said it adequately.
    when can i take another cialis purchasing cialis on the internet purchasing cialis on the internet we like it cialis price cialis coupons cialis professional yohimbe buying cialis on internet cialis daily cialis preise schweiz prix de cialis


  1. Regards, Great information.
    cialis canadian drugs buy cialis online legal cialis from canada we choice cialis pfizer india cialis generic cialis rezeptfrei callus click here take cialis cialis lowest price pastillas cialis y alcoho

  1. در تاریخ : چهارشنبه 14 آذر 1397 01:21 ق.ظ
    Cialis online گفت :


    You expressed that superbly.
    enter site natural cialis cialis tadalafil cheap cialis cialis soft tabs for sale look here cialis cheap canada cialis for sale in europa cialis for sale in europa tarif cialis france viagra vs cialis vs levitra enter site natural cialis

  1. در تاریخ : سه شنبه 13 آذر 1397 02:25 ب.ظ
    Cialis 20 mg گفت :


    You reported it well!
    prices for cialis 50mg cialis in sconto tadalafil 5mg cialis dosage amounts we like it safe cheap cialis cialis kaufen bankberweisung cialis pills price each cialis generic cialis generico lilly cialis 20 mg effectiveness

  1. در تاریخ : سه شنبه 13 آذر 1397 02:58 ق.ظ
    Buy cialis گفت :


    Excellent posts. Cheers!
    cialis generico cialis generico postepay canadian discount cialis cialis prices in england look here cialis order on line tadalafil 20mg cialis taglich effetti del cialis safe dosage for cialis prezzo di cialis in bulgaria


  1. Reliable material. With thanks.
    online prescriptions cialis click here cialis daily uk look here cialis order on line female cialis no prescription we choice cialis pfizer india tadalafil tablets cost of cialis per pill cialis rezeptfrei sterreich canadian cialis cheap cialis

  1. در تاریخ : دوشنبه 12 آذر 1397 02:40 ق.ظ
    Buy cialis گفت :


    Wow a good deal of valuable data.
    canadian cialis side effects of cialis where to buy cialis in ontario cialis 5 mg wow cialis 20 deutschland cialis online generic for cialis cialis 20 mg cost cialis lilly tadalafi cialis dose 30mg


  1. Nicely put, Thanks!
    cialis 10 doctissimo cialis online order cialis from india cialis pills price each pastillas cialis y alcoho when can i take another cialis cialis for daily use cialis great britain enter site very cheap cialis interactions for cialis

 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30